محمد كاظم رحمان ستايش
7
آشنايى با كتب رجالى شيعه ( فارسى )
كردهاند و لكن احيانا تفاوتهايى در ترتيب و تنظيم نامها دارند و نظم كامل در تمامى حروف نامها را رعايت نكردهاند . 2 . تأليف براساس طبقات مراد از طبقه ، اشخاصى هستند كه در سن نزديك به يكديگر باشند و در اساتيد هم مشترك باشند . مؤلفان رجال شيعه در ابتداى تأليف در علم رجال ، از اين شيوه در ترتيب و تنظيم كتب رجالى استفاده مىكردهاند ، در اين شيوهء تأليف ، راويان هر امام در فصلى جداگانه معرفى مىشوند و البته گاه در هر باب ، ترتيب نامها براساس حروف الفباى آنها بوده است . كتابهاى رجال برقى ، رجال شيخ طوسى و اصل رجال كشى - ظاهرا - بر اين اساس تأليف شدهاند . در اين شيوه راويان از رسول خدا ( صلى اللّه عليه و آله ) در يك باب ، و راويان از امير المؤمنين ( عليه السلام ) در باب بعد و همچنين راويان از ديگر امامان هريك در باب مربوط به اصحاب آن امام قرار مىگيرند و بالأخره نام كسانى كه از هيچيك از امامان روايت نكردهاند در بابى خاص قرار مىگيرد . البته كتابهايى كه براساس طبقات در قرون متأخر نوشته شده ، تنظيم طبقات پس از عصر ائمه و تا زمان مؤلفين اين نوع كتابها ادامه يافته است . 3 . تأليف براساس جرح و تعديل براساس اين شيوه ، نام كسانى كه حديث ايشان قابل اعتماد است در يك فهرست ، و نام كسانى كه حديث ايشان براى مؤلف قابل اعتماد نيست در فهرست ديگرى تنظيم مىشود . مجموع كتاب در دو بخش كلى : اول ، كسانى كه روايت آنان قابل اعتماد است و دوم ، كسانى كه روايت آنان قابل اعتماد نيست ، تنظيم مىشود . اين شيوه را علامه حلى در خلاصة الاقوال فى معرفة الرجال و ابن داود حلى در كتاب الرجال خودش بهكار گرفته است . اينگونه تأليف را بايد دشوارترين روش تأليف رجالى برشمرد ؛ چهآنكه مؤلف بايد آراء رجالى خويش را پس از تحقيق و تفحص و تعيين موارد تعارض